آنچه كه مربيان ورزش وطني به آن بي‌اعتنا هستند

قبل از شروع هر مسابقه‌ی ورزشي ، گرم كردن بدن یکی از مواردی است که حتما باید از جانب بازیکنان و مربیان  رعایت شود تا بازیکن نسبت به حضور در یک میدان مسابقه آمادگی لازم را کسب کند. امري كه شايد در بسياري از تيم‌هاي ورزشي ايران و به خصوص در تيم‌هاي غير حرفه‌اي به آن توجه نشود.

برآن شدیم که در زمینه‌ی نحوه‌ی تمرین دادن بازیکنان ، با محمد امیری خراسانی کارشناس ارشد رشته تربیت‌بدنی هم کلام شویم و نظرات وی را که پایان نامه تخصصی‌اش در زمینه‌ی اثر روش هاي مختلف كششي در طول گرم كردن در چابكي بازيكنان فوتبال است ، جویا شویم.

وی ابتدای صحبت خود را با علم ورزش شروع می‌کند و می‌گوید: در دنیای مدرن چرخه‌ای امروز همه بدنبال علم هستند و مدیران، مربیان و... ورزش نیز از این قاعده مستثنی نیستند و سعی می‌کنند تا خود را نسبت به علوم روز دنیا آشنا کنند. زیرا علم ثابت نیست و هر روز در هر جای دنیا یک قضیه جدید کشف و اثبات می‌شود که پی بردن به آن باعث افزایش کارآیی افراد می‌شود.

وی ادامه می‌دهد: در همه‌ی کشورها رشته‌هاي مختلف ورزشي در یک سطح دنبال می‌شوند و مدیران سعی می‌کنند تا نسبت به سرمایه‌گذاری موثر و مفید در همه‌ی رشته‌ها نسبت به کسب موفقیت در آن‌ها در مسابقات مختلف جهانی اقدام کنند. برای مثال چین، آمریکا، روسیه، ژاپن و حتی انگلیس همواره جز کشورهای نخست مدال‌آور در مسابقات المپیک بوده‌اند و مدال‌های رنگارنگ زیادی را در رشته‌های مختلف ورزشي به خود اختصاص داده‌اند زیرا آن‌ها موفقیت در یک رشته‌ی خاص را دنبال نمي‌کنند بلکه در همه‌ی زمینه‌هاي ورزش به فکر کسب موفقیت هستند.

امیری خراسانی نسبت به اهمیت دادن تمرينات قبل از مسابقات و آمادگی بازیکنان نسبت به حضور در یک مسابقه ورزشی می‌گوید: در کشورهای پیشرفته‌ی دنیا اکثر ورزشکاران  نسبت به آنچه که می‌خواهند انجام دهند آگاهی و علم دارند و دقیقا آن‌چه را که قبل از یک تمرین سبک و یا سنگین بخواهند انجام دهند در ذهن خود مرور می‌کنند.در کشور ما اکثر مربیان به فکر آن هستند که چه چیزهایی را به بازیکنان آموزش دهند تا آن‌ها بتوانند حضوری موثر در یک مسابقه داشته باشند. آن‌چه که برای همه‌ی ورزشکاران مهم است (warmup)یا گرم کردن است که بدن ورزشکاران را از لحاظ فیزیولوژیکی و آماده شدن برای انجام یک مسابقه ‌محيا می‌کند.

بدن یک ورزشکار از دو جنبه باید آماده شود: کوتاه مدت و بلند مدت. در برنامه‌های بلندمدت مربیان به دنبال آمادگی بدن بازیکنان و دادن برنامه‌های تخصصی بدن‌سازی در طول یک فصل به آن‌ها هستند تا شرایط جسمانی آن‌ها را در طول مسابقات یک فصل به مرحله‌ی مطلوب برسانند. در برنامه‌های کوتاه مدت مربیان به دنبال گرم کردن مقطعی هستند یعنی آماده کردن بدن یک بازیکن برای 90 دقیقه فوتبال بازی کردن در یک مسابقه. در این قسمت اهمیت یک نکته‌ی ضروری است و آن این که درجه‌ی حرارت بدن بازیکنان باید به نحو مطلوب برسد و اگر از حالت مطلوب خود خارج شود آن‌گاه برای بدن مضر خواهد بود.

وی از تجربه حضور خود در تیم فوتبال امید دينا موکیف اوکراین می‌گوید و ادامه می‌دهد: آمادگی ذهنی نیز در گرم کردن نیز بسیار اهمیت دارد. زمانی‌که در تیم امید دنیا موکیف بازی مي‌کردم بخشی از گرم کردن ما در خوابگاه انجام می‌شد و قبل از شروع تمرین ، مربی، در همان حالتی که روی تخت می‌نشستيم همه چیز را برایمان توضیح می‌داد. و این‌که قرار است در این جلسه تمرین فلان بازیکن تا پایان چه کار انجام دهد و یا چه نوع کاوری را به تن نماید و در چه قسمت‌هایی از زمین تمرین انجام دهد مشخص می‌شد، که این باعث بالا رفتن آمادگی ذهنی ما نسبت به تمرینی که می‌خواستیم انجام دهیم می‌شد. بخشی از بیداری ذهنی زمانی بدست می‌آید که بعد از فعالیت دویدن و کشش‌ها بازیکنان تمرین با توپ را انجام می‌دهند.

امیری خراسانی ادامه می‌دهد: در تمرینات فوتبال سه بخش مهم باید رعایت و پی‌گیری شوند: 1- هر فرد در ابتدا بر اساس پست خودش تمرین کند مثلا یک مدافع استارت‌هایی کوتاه مدت، جامپینگ، عکس‌العمل‌های متفاوت بر اساس حرکت توپ و ... را ابتدا خودش تمرین کند که این مرحله‌ی فردی تمرین است.

2- گرم کردن هم پست‌ها با هم، مثلا مهاجمين، مدافعین، دروازه‌بان‌ها و... باید به تمرین کردن با یکدیگر بپردازند که این تمرین گروهی را مشخص می‌کند.

 3- تمامی بازیکنان با یکدیگر تمرین کنند که در واقع تمرین سازماندهی شده را تشکیل می‌دهند. قطعا تیمی که این اقدامات را انجام دهد یک گام جلوتر از تیم‌هایی است که این کارها را انجام نمی‌دهند.

سرمربی تیم فوتبال دانشگاه شهید باهنر کرمان به گفته‌های خود این مطلب را می‌افزاید: یکی از بزرگ‌ترین اشتباهاتی که مربیان فوتبال در کشور ما انجام می‌دهند اصرار زیاد آن‌ها بر تمرینات هوازی است. در صورتی که تمرینات هوازی باید درصد کوچکی از تمرینات را به خود اختصاص دهند مثلا بيشتر مربيان سنتي بازیکنان را به کوه، جنگل و .... می‌برند و فقط توصیه‌ی دویدن به آن‌ها می‌کنند. آیا شما فوتبالیستی را دیده‌اید که در طول مسابقه، 90 دقیقه فقط به نرم دویدن بپردازد؟ که این باعث می‌شود تا ذهن یک فوتبالیست از برنامه‌های تیمی دور بماند. مهم‌ترین عامل در آماده‌سازي بازيكنان، تمرینات بی‌هوازی است مثل کار با توپ تغییر جهت‌های مختلف، درک تاکتیکی وامثال آن.

امیري خراسانی درباره‌ی تخصص در دادن تمرینات مختلف می‌گوید: نکته‌ی دیگر که باید در تمرینات آن را رعایت کنیم وجود مربیان متخصص در زمینه‌‌های خاص است.

وي با استناد به این جمله از بکن باوئر رییس باشگاه بایرن مونیخ که گفته است:« ما در کنار تیم فوتبال بایرن مونیخ 70 فرصت شغلی ایجاد کرده‌ایم!». ادامه می‌دهد دانش در فوتبال امروز دنیا جایگاه بسیار والایی دارد. مربی‌ای که فقط فوتبال بازی کرده است و در زمینه‌ی علمی موفقیت چندانی نداشته است نمی‌تواند بگوید که از همه‌ چیز فوتبال سر در می‌آورد و یا نسبت به همه چیز این ورزش آگاهی دارد. زیرا این مربی فقط تجربه دارد نه دانش. پس در کنار یک مربی باید یک مشاور با دانش نیز حضور داشته باشد. اما متاسفانه در کشور ما این حس همکاری وجود ندارد و خیلی از مربیان می‌خواهند تا اگر تیم‌شان به موفقيت می‌رسد تمام آن به نام خودشان ثبت شود. بعد از آن حضور یک ((Trainer یا تمرین دهنده متخصص از نیازهای اساسی یک تیم است. که کار وی تمرین دادن اختصاص و عمومی بازیکنان است و در واقع در همین بخش ویژه است که بازیکنانی خوب تمرین کرده‌اند برای حضور در یک مسابقه انتخاب می‌شوند. و مربی بدنساز متخصص نیز باید در کنار تمرین دهنده و آماده کردن شرایط برای بازیکنان نقش کلیدی را در تیم ایفا کند. وجود یک پزشک طب ورزشی در کنار یک تیم فوتبال ضروری است و حتما باید نسبت به طب ورزشی تخصص داشته باشد و نباید از پزشکانی استفاده شود که تنها فیزیوتراپ هستند و در یک زمینه تخصص دارند. حضور یک روانشناس ورزشی در کنار تیم که بتواند شرایط روحی بازیکنان را به حد مطلوب برساند نيز از جمله نيازهاي يك تيم است.

امیري می افزاید: اگر مدیریت تیم يا باشگاه‌های ورزشی، یک مدیریت ورزشی تخصصي باشد نه صرفا سیاسی و کارخانه‌ای ، قطعا به این موارد اهمیت داده خواهد شد. ما هنوز در تیم‌های پایه‌ی خود مشکلات فراوانی داریم زیرا افرادی را که معمولا برای استعدادیابی انتخاب می‌کنیم افرادی غیرمتخصص هستند که حتی باعث کشتن استعدادها در سطوح پایه می‌شوند.

وی در پایان می‌گوید: ما وقتی تیم حریف را می‌شناسیم که ابتدا از تیم خود شناسایی کافي داشته باشیم و باید ریز و درشت بازیکنان خود را بدانیم تا بتوانیم نسبت به موفقیت آن‌ها در یک مسابقه در مقابل حریفان امیدوار باشیم